Volgens een nieuwe Energy Outlook van Atradius vertraagt de wereldwijde energietransitie structureel. Die evolutie vergroot de economische kwetsbaarheid van landen die sterk afhankelijk zijn van energie-import. Ook voor Belgische bedrijven en exporteurs kan dit gevolgen hebben, onder meer door aanhoudend hoge energieprijzen en toenemende kredietrisico’s in brandstofafhankelijke markten.
Toenemende druk op energie-importerende economieën
Door de tragere energietransitie kunnen veel economieën niet langer rekenen op een daling van olie- en gasprijzen om hun handelsbalans te ontlasten. Geopolitieke spanningen, zoals conflicten in het Midden-Oosten, versterken deze kwetsbaarheid.
Volgens Atradius hebben 63 landen een brandstofimportfactuur die hoger ligt dan 4% van hun bbp. Veel van deze landen zijn opkomende economieën met reeds bestaande tekorten op de lopende rekening.
“Door de vertraagde energietransitie en de aanhoudende onrust in het Midden-Oosten zijn veel opkomende economieën opnieuw overgeleverd aan de schommelingen van de wereldwijde olieprijzen.” zegt Dimitri Pelckmans, Head of Risk Services bij Atradius BeLux. “Ook voor België is dit een waarschuwing: de winst uit energie-efficiëntie vlakt af, terwijl de noodzakelijke investeringen in onze elektriciteitsnetten wereldwijd achterblijven bij de productie van groene stroom. Zonder een versnelde uitbouw van de netcapaciteit riskeren we bottlenecks die onze concurrentiepositie verder onder druk zetten.”
Onderinvestering in elektriciteitsnetten
Het rapport wijst ook op een scheve verhouding in energie-investeringen. Tien jaar geleden ging nog 60 cent naar transmissie- en distributienetwerken voor elke dollar die werd geïnvesteerd in energieopwekking. Vandaag is dat gedaald tot 40 cent.
Die onderinvestering bemoeilijkt de integratie van hernieuwbare energie in het elektriciteitsnet en vertraagt de elektrificatie van industrie en zwaar transport. Tegelijk neemt de vooruitgang in energie-efficiëntie af, waardoor de afhankelijkheid van fossiele brandstoffen langer aanhoudt.
Oproep tot bredere economische veerkracht
Atradius benadrukt dat energie-importerende economieën hun strategie moeten verbreden. Naast investeringen in hernieuwbare energie en elektrificatie moeten landen ook hun exportcapaciteit versterken, hun concurrentievermogen verhogen en de afhankelijkheid van import verminderen.
“De vertraging van de wereldwijde energietransitie is een duidelijk waarschuwingssignaal,” besluit Dimitri Pelckmans. “Nu energieprijzen langer hoog blijven, is het essentieel dat landen hun algehele economische veerkracht versterken om toekomstige kwetsbaarheden het hoofd te bieden.”